Fattee fi Bishaan Danfaa Jiru
🐸 Fattee (Frog) Bishaan Danfaa Jiru Keessaa Dafanii Maaliif Hin Baane?
Seenaa fattee (frog) bishaan danfaa jiru keessa kaa’amee dafanii keessaa ba’uu dadhabuu jedhu namoonni hedduun fakkeenya jireenyaa keessatti fayyadamu. Seenaa kana keessatti barumsi guddaan tokko jira: Namni jijjiirama suuta suutaan dhufu yoo hin hubanne, haala badaa keessatti yeroo dheeraa turuun isaaf salphachuu danda’a.
Garuu seenaa kana ilaalchisee dhugaa saayinsii fi ergaa jireenyaa isaa adda baasnee haa ilaallu.
1. Seenaa Fattee Bishaan Danfaa
Akka fakkeenya seenaa kanaatti, fatteen tokko bishaan qabbanaa’aa keessa kaa’ama. Bishaan sunis suuta suutaan ho’ifamuu jalqaba.
Jalqabarratti bishaan sun qabbanaa’aa waan ta’eef fatteen sun tasgabbaa’ee keessa jiraata. Ho’i bishaanichaa yeroo dabalaa deemu, fatteen sunis jijjiirama naannoo isaa keessatti uumamaa jiru suuta suutaan itti madaquu jalqaba.
Ho’i dabalaa deema. Fatteen sunis haala haaraa kanaan itti fufa. Dhumarratti bishaanichi baay’ee ho’ee yeroo danfu, fatteen sun humna keessaa ba’uuf barbaachisu dhabuu danda’a.Jalqabarratti bishaan sun qabbanaa’aa waan ta’eef fatteen sun tasgabbaa’ee keessa jiraata. Ho’i bishaanichaa yeroo dabalaa deemu, fatteen sunis jijjiirama naannoo isaa keessatti uumamaa jiru suuta suutaan itti madaquu jalqaba.
Ho’i dabalaa deema. Fatteen sunis haala haaraa kanaan itti fufa. Dhumarratti bishaanichi baay’ee ho’ee yeroo danfu, fatteen sun humna keessaa ba’uuf barbaachisu dhabuu danda’a.
Ergaan seenaa kanaa, jijjiiramni balaa fidu tokko yeroo tokko tokko suuta suutaan waan dhufuuf salphaatti hin hubatamu jedhu dha.
Hubachiisa saayinsii: Kun fakkeenya barumsa jireenyaa keessatti beekamaa ta’e malee, qorannoowwan saayinsii akka agarsiisanitti fatteen bishaan ho’aa itti fufiinsaan dabalaa jiru keessatti yoo kaa’ame balaa irraa miliquuf yaala. Kanaaf seenaa kana akka dhugaa saayinsii mirkanaa’eetti fudhachuun sirrii miti.
2. Barumsa Jireenyaa Seenaa Kana Irraa Argannu
1. Jijjiirama Xiqqaa Tuffachuu Hin Qabdu
Rakkoowwan jireenyaa hundi guyyaa tokko keessatti hin uumaman. Rakkoon tokko yeroo baay’ee waan xiqqoo fakkaatuun jalqaba.
- Amanamummaan hir’achuu.
- Yeroon hojii qisaasa’uu.
- Barnoota irraa duubatti hafuu.
- Michummaa hamaa keessatti turuu.
- Amala badaa tokko babal’ifachuu.
Yoo yeroo irratti hin sirreessine, wantoonni xixiqqoon kunneen gara rakkoo guddaatti guddachuu danda’u.
2. Haala Badaa Keessatti Madaquun Milkaa’ina Miti
Namoonni tokko tokko haala isaan miidhu keessatti turuu baratu. Sababni isaas jijjiirama sodaachuu, waan duraan baran dhiisuu dadhabuu fi jireenya haaraa jalqabuuf sodaatuu ta’uu danda’a.
Garuu waan tokko yaadadhu:
Haala hamaa keessatti yeroo dheeraa jiraachuun, haalli sun gaarii ta’uu isaa hin mirkaneessu.
3. Mallattoolee Balaa Yeroo Duraa Hubadhu
Rakkoon guddaan yeroo baay’ee mallattoolee xixiqqoo qaba.
- Namni si kabaju ture kabaja kee yoo hir’ise.
- Hojii kee keessatti guddinni yoo dhaabbate.
- Fayyaa fi jireenya kee yoo dagatte.
- Hiriyoonni kee gara amala badaatti yoo si geessan.
- Kaayyoon kee guyyaa guyyaadhaan yoo si jalaa fagaatu. Mallattoolee kana tuffachuu hin qabdu.
4. Jijjiirama Sodaattee Hin Hafin
Jijjiiramni yeroo tokko tokko nama sodaachisa. Garuu guddinni jireenyaa hedduun murtoo haala duraanii dhiisuun jalqaba.
- Yoo hojii kee keessatti guddachuu barbaadde, waan haaraa baradhu.
- Yoo jireenya kee jijjiiruu barbaadde, amala kee fooyyessi.
- Yoo milkaa’uu barbaadde, tarkaanfii haaraa fudhadhu.
5. Yeroo Sirrii Filadhu
Rakkoon tokko yeroo jalqaba mul’atu furmaata argachuun salphaadha. Garuu yeroo dheeraa turuun isaa furmaata argachuu rakkisaa gochuu danda’a.
Kanaaf murtoo sirrii yeroo sirrii irratti fudhachuun baay’ee barbaachisaa dha.
3. Fakkeenya Jireenya Dhugaa Keessatti
Gaa’ela keessatti: Rakkoo walhubannoo dhabuu jalqaba irratti mariidhaan furuu dhiisuun, yeroo booda gara walitti bu’iinsa guddaatti geessuu danda’a.
Hojii keessatti: Namni yeroo isaa qisaasee, dandeettii haaraa barachuu dhiisu, carraa guddinaa isaa dhabuu danda’a.
Michummaa keessatti: Hiriyyaa amala badaa qabu wajjin daangaa malee jiraachuun, suuta suutaan amala kee irratti dhiibbaa geessisuu danda’a.
Jireenya dhuunfaa keessatti: Namni yeroo hunda hojii boruuf dabarsu, yeroo booda carraa isaa hedduu dhabuu danda’a.
Miidiyaa hawaasaa keessatti: Nama yeroo isaa xiqqoo qofa fayyadamuuf jalqabe tokko, yoo of hin to’anne sa’aatii hedduu qisaasessuu danda’a.
4. Akkaataa Haala Badaa Keessaa Ba’uu Dandeenyu
Tarkaanfiiwwan armaan gadii fudhadhu:
- Haala keessa jirtu sirriitti qoradhu.
- Waan jireenya kee miidhaa jiru adda baasi.
- Jijjiirama barbaachisu fudhachuuf murteessi.
- Namoota si gargaaran waliin mari’adhu.
- Kaayyoo kee ifa godhadhu.
- Tarkaanfii xiqqaa har’a fudhadhu.
- Guddina kee yeroo yeroon madaali.
5. Ergaa Guddaa Seenaa Fattee Kana Irraa Barannu
Jireenya keessatti wanti nama balleessu hundi yeroo tokkoon dhufuu dhiisuu danda’a. Yeroo tokko tokko waan xiqqoo fakkaatuun jalqaba; garuu yoo xiyyeeffannoo hin kennine, gara rakkoo guddaatti guddachuu danda’a.
Kanaaf:
- Haala badaa keessatti turuu hin baratin.
- Jijjiirama barbaachisu hin sodaatin.
- Mallattoolee balaa dursee hubadhu.
- Yeroo kee fi carraa kee kabaji.
- Namoota si gadi harkisan irraa daangaa kaa’i.
- Guddina kee irratti hojjedhu.
- Yeroo sirrii eeguu qofa osoo hin taane, yeroo sirrii uumi.
6. Bishaan Danfaa Jiru Keessaa Ba’i!
Yeroo tokko tokko wanti jireenya kee miidhu waan si rukutu qofa miti; waan suuta suutaan si jijjiiru, ati immoo akka waan barameetti fudhattu ta’uu danda’a.
Jireenya kee keessatti jijjiirama badaa argite yoo ta’e, hanga rakkoon guddaa ta’utti hin eegin.
- Har’a murtoo sirrii fudhadhu.
- Har’a amala kee fooyyessi.
- Har’a tarkaanfii gara fuulduraatti si geessu fudhadhu.
Yaadadhu:
“Haala badaa keessatti turuu barachuun milkaa’ina miti; yeroo barbaachisaa ta’etti keessaa ba’uu beekuun ogummaa jireenyaati.”
Gaaffii yaada namaa kakaasu:
Ati jireenya kee keessatti bishaan danfaa jiru fakkaatu keessa turtaa? Jijjiirama barbaachisu fudhachuuf maal si dhoowwaa jira?
Jireenya kee jijjiiri; haala badaa keessatti hin hafin!
Discover more from GAGGEESSUMMAA
Subscribe to get the latest posts sent to your email.